Nasihatname :) !
(under construction)

Ey, Oğul! Gençsin. Uslanmış ömrün 21.yüzyılın ilk çeyreğine denk geldi. Aklını formatlayan, zamanın hakim doğruları. Sen sen ol, alâkalı delillerin bütününe vakıf olmadığında, aklının çıkarımlarına güvenme. Her daim gerekli, velâkin yeterli değildir akıl.

Ey, Oğul! Herşeyi anlamaya kalkan, öfkeden ölmeyi göze alır derler. Bilesin ki, akılla anlaşılamaz, pergele, cetvele gelmez bu Ülke. Kendisine has bir kimliği vardır, Türkiye’ye sadece iman edilir.

Ey, Oğul! Devirli bir oluşumdur, tarih. Sakın ola ki, ezelden ebede dümdüz uzanan doğrusal bir hat bellemeyesin. Güneş her gün daha mütekâmil bir dünyaya doğmaz. Gün olur, en gerideki, en öndekinden ilerde olur. Aristarkus, Kopernik’e “zıpçıktı astrolog” diyen devrimci Martin Luter’den daha ilericidir. Ahmet Yesevi, Kadızade Mehmet’in çok ötesinde.

Ey, Oğul! Birşeye ille de benzeteceksen her budağından sürgün atan salkım saçak bir böğürtlen çalısına benzet tarihi. Bir sürgünü çiçeğe dururken, diğeri meyve vermekte, bir diğeri ise kurumaktadır. Bir çağda birden fazla çağ yaşanır.

Ey, Oğul! Sen sen ol çağdaş sözcüğünü insanlık tarihinin en ileri aşamasıdır belleme. Kimi medeniyet yükselirken, kimi çiçeğe durmakta, bir diğeri gerilemekte, beriki çökmektedir. Tek bir sürgüne takılıp kalma, bütüne bak. Ekolojiyi kolla ki, tarih çalısı sürgün vermeyi sürdürebilsin. Birşeyden korkacaksan, soğuyan Güneşin seni yarı yolda bırakmasından korkmalısın.

(2)

Ey, Oğul! Tarihin olanı değil, “olması gerekeni” kaydetmesi gerektiğini vaaz eden, Aristo. O gün, bugün, tarih yazıcılarının kısmı azamı kendilerini yandaş sürgünlerin geçmişini asilleştirmekle yükümlü hissederler. Eski çamların bardak olmaları da bundandır, ne Osmanlı, ne de Cumhuriyet tarihinin  hakkıyla yazılamamamış olması da bundan.

Ey, Oğul! Güneşin balçıkla sıvanmadığı söylemi, zamanın ruhuna yenik düşenlerin avuntusudur. Tarih şahittir ki, güneş balçıkla sıvanabilir, gerçeklerin üstü örtülebilir. Hakikat sükût suikastına kurban gidebilir, hiç söylenmemiş, dile getirilmemiş gibi olabilir. Umumun  zihniyetine ters düşen gerçek, öfke uyandırır. Sapkınlıkla, sapıklıkla suçlanır, savunmasız kalır.

Ey, Oğul! Hakikatın bu yüzyıldaki en yaman hasmı, dünyanın yeni düzenine revaç veren “doğru”lardır. Dünyaya çeteler hükümran  olduğunda evrensel  kamuoyuna  hitap eden ahkâm, insana  dair  hakikatı  yansıtmaz olur.  Hakim  kültüre  ters düşen toplumlar  düşkün ilan edilir,  milletler camiasından sürülürler.

Ey, Oğul! Kâfir de olsan müslüman, değilim desen de Türk sayıldığın bir coğrafyanın çocuğusun. Sen sen ol, 21. yüzyılın şen şakrak ahkâmına yine de kapılma. ’79 İran rehine krizi,  Körfez, Somali, Irak, Libya kulağına küpe olsun. Rahmetli Edward Said’i ıskalamayasın.

Ey, Oğul! Medyadan medet umma. Medya  ozgür olabilemez  Medya’nın başarısı umumun  zihniyeti doğrultusunda ürün vermesiyle kaimdir.  Gazeteci gerçek düşüncesini bağlı olduğunu gazeteye sokmamak için para alandır.  İnsanoğlunun hafifmeşrep, hafızayı beşerin nisyan ile malûl olduğunu bil, bugünün en silisiz gazetesinin, yarının en muteber tarihi vesikası sayılacağını aklından çıkarma.

Ey, Oğul! Sen ki mustakbel bir babasın, hakim ahkâmın etlerini kılçıklarından ayırmasını öğrenmelisin. Mal, mülk, kılık kıyafet, itibar, sempoziyumlar, paneller göz kamaştırır. Sıkılmış yumruklar, keskin bakışlar, konserler, mitingler gönül çeler.  Pop zihniyetin doğru saydığını nihai hedeftir diye belleme. Şaşaalı kabullerin kendi gerçeklerini  karartmasına izin verme. Akranlarının aklına ille de uyma.  Genelde kabul gören ahkâma saygılı bir mesafede dur. Haktan ayrılma, gerçeklerden kopma ki, hakikat sulpunun yolunu bulabilsin.

(3)

Ey, Oğul! Kahraman “kahr”dan türeme, kahramanlık konjönktürel. Görkemli törenlerle üstün hizmet madalyaları tevdi eden, umumun zihniyeti. Kahramanlığın hallerden bir hal, umumun ayran gönüllü olduğunu unutmayasın. Oysa yiğitlik  içsel bir haslettir. Haysiyetliliktir, erdemliliktir, cesarettir, mertliktir;  samimiyettir, sadakattir, vefadır. Üstün ahlâktır, kârsız sevgidir, ölçülü saygıdır.  Dobra ama patavatsız değil, cömert  ama savurgan değil,  yürekli ama saldırgan değil, inançlı ama yobaz değil, içten ama ahmak değildir yiğit.

Ey, Oğul! Kahraman, gücü yetmediğinde kahraman olmaktan çıkar. Yiğit,  gücü yetmese de yiğit kalır. Yiğitlik madalyası yoktur.  De ki, takınamadın, ne gam?  Sen öyküneceksen, kahraman olmaya değil, yiğit olmaya öykünesin.

Ey, Oğul! Akranıyla uçmayan kuş, semada hu! çeker derler. Sen sen ol, kankalarını sıradışı zekâlardan seç. Edepsizden edebini satın al. Cehl ile söyleşme ki, konjönktürel ahkâm seni fenersiz yakalayamasın.

Ey, Oğul! Bayağılık geçer akçe olup yüreğini daralttığında, varıp  büyük edebiyatçıların kapılarında yatasın. Neş’et Ertaş, her kahramanın yiğit olmadığı en iyi bir bilendir. İnsan serüvenin üç yüz senaryodan ibaret olduğunu sana William Shakespeare hakkıyla anlatır.  Manzarayı umumiyi  İbni  Haldun hocadan sor. Cemil Meriç üstadı ihmal etme ki, özgün sanılan tekliflerin arkasına saklanmış Godot’u bekleyen asıl eserleri gösterebilesin.

Ey, Oğul! Sakın ola ki, kitapları kendi düşüncelerini doğrulatmak için okuyanlardan olmayasın. Okumak gece yolculuğuna benzer, unutmayasın. Kelimeleri Karayollarının karanlık susaların iki yanlarını işaretlemek için yerleştirdiği fosforlu kedigözleri gibi düşüneceksin. Kedigözlerinin kendilerine ait güç kaynakları yoktur. Kitap sayfalarındaki kavramlar misali hayata gelmeleri, parlayabilmeleri için far ışıklarının üzerlerine düşmesi, onları aydınlatması gerekir.

Ey, Oğul! Sürücünün ehil  olanı, kelimeleri aydınlatanın kendi farları olduğunun şuurunda olandır. Bırakıp gittiğinde susanın yeniden karanlığa bürüneceğinin, kararan metinlerin gecenin zifrini delemeyeceklerinin idrakında olmalısın.  Bilgiyle gerdeğe girmek isteyen sürücünün ehil olması gerekir.

Ey, Oğul! Direksiyon başındaki o sürücü sensin. Kavramların dile gelebilmeleri için tekeri uygun yönde kırması gereken de sen. Kitap kapaklarını örtme ki sayfalara ışık sızabilsin, kelimeler, kavramlar parlasın. Tekinsiz bir yüzyıla denkleyen ömrün, karanlığa gömülmesin.

(4)

Ey, Oğul! Çetelerin topluma hükümdar oldukları çöküş süreçlerinde eşrefi mahlûkat mertebesinin hakkını vermek zor zenaattır. Velâkin, gerçek şu ki, peşkire silinip kirli sepetine atılmış meni olmak da vardı. Düşün, neler çekmektedir dölleyebilmek için bir sperm bir ovumu. Varedilmiş olmanın mucizesini milyonların arasından sıyrılan o cengâver sperminden soracaksın atanın. Ve madem ki, mucize gerçekleşmiştir ve varsın, vareldilmiş olmanın kıymetini bileceksin

Ey, Oğul! Bu dünyaya dair senin tecrüben birse, beşerinki bindir. İslâm’ın, Zen’nin, eski/yeni Hıristiyanlığın kendini bilmeni öğütleyen kadim korosuna kulaklarını tıkamayasın. Fikirlerini, inançlarını, duygularını, davranışlarını, türdaşlarınla ilişkilerini,  bıkmadan, usanmadan, sürgit irdelemekten geri durma. Kendinle yüzleşmekten korkma.

Ey, Oğul! Herkes yanlış bir ben doğru inancı ne kadar saçmaysa, herkes doğru bir ben yanlış hükmü da bir o kadar saçmadır. Meğer ki, kendinde keşfettiğin fıtri gücü, kabul, itiraf ve ilân etmekten kaçınıyor olasın, sayısız  olumsuzlukla bir başına halleşebilecek donanıma sahip olduğundan zinhar kuşku duymayacaksın. Çünkü, insansın ve bu dünya seninle başlar, seninle biter. Ataleti teslimiyyetle karıştırma. Yüreğindeki savaşçıyı uyandırmaya üşenme ki, 21.yüzyılın dayattığı ahval ve şeraitte kendine mukayyed olabilesin.

Ey, Oğul! Zulmet, meçhul karanlıktır, kaostur. Lâkin, içeni Kıyamet’e dek diri kılan efsanevi ab-ı hayat/bengisu da zulmette gizlidir. Her kim ki, bu dünya ile kifayet etmez, Büyük İskender misali dirilik suyunun peşinde, Zulmet’e dalmaktan geri durmayacaktır.

Ey, Oğul! Sibernetik organizmaların çağdaş yaşamın dirilik suyu olduklarını gözden kaçırma. “Cyborg” dediğin, ihtiyar güneş kızıldeve dönüşüp Dünya’yı yutmaya durduğunda insanoğlunu ölümsüz kılacak sonsuzluk tasavvuru, kadim Yaratılış mitlerindeki bengisunun yüksek teknoloji uyarlaması. Heyhat, 21. yüzyılda kimse yatağında ölmeye razı değil.

Ey, Oğul! Sen sen ol, fizikle, matematikle iyi geçin. Bir gözün de hep astronominin üstünde olsun ki  yeni bulguları ıskalamayasın. Evren ve Dünya’ya dair algılarımıza, fizik ile matematik ayar verirler. Sosyal bilimler, sanat, edebiyat,  hukuk,  hatta  müzik, bunların yasaları doğrultusunda şekillenir. İtikada dair kaziye ve hükümler dahi fizik kurallarıyla desteklenmez, fen ile terbiye edilmezlerse, ibadet etkisiz kalır.

Ey, Oğul! Kimse Katolik Kilisesi kadar bağnaz olmasın. Unutma ki, onlar bile İncil’in “dünya evrenin merkezinde sabittir, gökcisimleri onun etrafında dönerler” şeklindeki ahkâmını tevil etmek zorunda kaldılar. Dini inançlar söz konusu olduğunda hatayı tevil etmek, yanlışı kılıfına uydurmak yüzyıllar alır. Erken öten horozun başının kesildiğini de unutmayasın.

Rusya'da Neler Oluyor?

SERBEST PAZAR BOLŞEVİKLERİ
Medyayı kontrol eden finans çevreleri!
Aman kıssadan hisse!

Tarihin en büyük bir dramına tanıklık eden Kuzey komşumuz, Rusya Federasyonu, dünyanın en büyük kara parçasında on bir boylamın en karanlık karanlığının, en soğuk soğuğunun, en geniş genişliğinin, en yüksek yüksekliğinin yaşandığı ülke. Avrasya’nın korunmasız iç steplerinden, Kuzey 60. paralele doğru balta girmemiş karanlık ormanlara, “tayga” dedikleri bodur çamların, köknarların serpiştirildiği ıssıza açılan, eksi elli derecenin şaşırtmadığı, güneşin bir battı mı, bir daha doğmadığı toprakların ülkesi. Cengiz Han’dan, Lenin’e, Şeyh Şamil’den, Çariçe Katerina’ya kadar tarihe şekil veren sayısız ismi az ya da çok ama mutlaka paylaştığımız, masallarımızdaki Kaf dağından, sofralarımızdaki “mantı”ya kadar yaşamın pek çok lezzetine ortak olduğumuz ama pek az tanıdığımız sıcakkanlı, konuk-sever, çok iyi eğitimli insanların ülkesi.

1980li yılların başlarında dünya toplamının yüzde yirmisini oluşturduğu hesaplanan üç milyon dört yüz bin uluslararası nitelikte bilim adamıyla mağrur bir “yüksek-teknoloji imparatorluğu.” Ve sonra, Gorbaçev’le başlayan, Boris Yeltsin rejimi ile süren, sonuçları Rusların ezici çoğunluğu için facia niteliğinde olan “reformlar.” IMF’ye teslim edilen, sanayisinin yüzde altmışını kaybeden Rusya. Yüzde bin üç yüz elliye (%1350) fırlayan enflasyon, açlıktan ölenlerin günlük ortalamalarının üç rakamlı sayılara yükseldiği Rusya.

Meşruiyetini ve güvenilir tabanını kaybetmiş, aşırı derecede yıpranmış, sadece halkının desteğinden değil, bürokrasisini dolduracak güvenilir insan kaynağından da yoksun bir devlet gücü... Entelektüel bir boşluk içinde, temsil ettiklerinin ihtiyaçlarını dillendirmekten aciz, bir o kadar zayıf ve dezorganize muhalefet...

IMF’nin “şok tedavisi” ve “özelleştirme” ile yaratılan, ülke çıkarlarını hiçe sayan “Yeni Ruslar” diye birileri... Medya’yı kontrol eden finansman çevreleriyle Kremlin arasındaki “enformasyon savaşları” arasında şaşkın, bölünmüş bir halk... Kendi hükümetleri ile yabancı bir güçmüşcesine pazarlık eden ekonomi seçkinleri...

Rusya’nın bir “haydut devlet” haline geldiğini söyleyen bir Duma sözcüsü, Gennadi Seleznev. “Hamasi belâgat, ekonomik maceracılık ve geniş çaplı hırsızlık Rus gerçekliğinin uzun vadeli değişmezleri olacaktır” diyen bir “reformcu,” Yegor Gaidar.

Bilim adamlarının üçte ikisi kaybeden, dünya yakın tarihinde, yıllarca sürdürdüğü kalkınmanın meyvelerini çürümeye terkeden, ‘Üçüncü Dünya’ olarak adlandırılan ülkelerin saflarına kaymak tehlikesiyle karşı karşıya kalan, muhteşem bir ülke. “Üçüncü Dünya ülkesi” yani insan hayatının gündelik gereksinimlerin ötesinde daha üstün bir anlamı yokmuş gibi yaşanması, yani tarihin kaderci bir bakış açısıyla değerlendirilmesi, ahlâki ve dolayısıyla ekonomik düzelmenin mümkün olmadığı duygusunun yerleşikliği, yoksulluğun “kader”in, anlaşılmaz ve denetlenemez tarihi güçlerin bir oyunu olduğunun sürgit vurgulanması yani kendilerine bir tas çorba edinebilecekleri parayı verecek Alman, Türk ya da Amerikalı’nın altında ter döken Moskova Fizik Enstitüsü mezunu fahişeler. Kulak verirsek, çığlıklarını ta Türkiye’den duyabileceğimiz ayaklar altında ezilen muhteşem bir arşiv, hükümsüzleştirilmesinin acısını oturduğumuz yerden hissedebileceğimiz muhteşem bir birikim.

Rusya’nın trajedisinin hemen her tezahürünün karşılığını kendi ruhumda bulduğumu, çığlıklarımızın karıştığını ifade etmeliyim. Çocukluğumun Stalinli ‘50lerde, Rus sınırında, Sarıkamış’ta geçmişliğine ve ‘70li yıllarda yaşanılanlara karşın – ya da belki de onlardan dolayı – Rusya, benim için hep bir muammaydı. Hiç Rus tanımamıştım ama tank seslerini, “Stalin saldırıya geçmiş” haberlerinin Sarıkamış-Erzurum biletlerini beş yüz liraya çıkarttığını hatırlarım - ki, bu miktar, babamın maaşının bir kaç katıydı. Bir de şekerlerini hatırlarım. Kirli beyaz renkte, taş gibi sert yumrulardı. Rusların o sert yumruları çekiçle kırdıkları, çayı kıtlama içtikleri anlatılırdı. Sarıkamışlılar da çayı kıtlama içmeyi severler, sınırın öte yanından kaçak gelen sert Rus şekerini tercih ederlerdi. Rus şekeri daha ucuz olurdu ama açıkta, çuvallarda satılır, annem pistir diye eve sokmazdı.

Sonra Heybeliada’da balığa çıkan Trostkî’nin görüntüleri, Nazım Hikmet’in Moskova radyosundan seslenişi, Rus tanklarının sardığı Budapeşte radyosunun kadın spikerinin yardım için haykırışı, TKP’nin gizemi. Aşkla ama acemice okuduğum Gogol, Pasternak, Tolstoy, Dosteyevskî, içselleştiremediğim Ortodoksluk, daha da az bildiğim Slav şamanizmi, Rus ruhanîliği, tarikatleri, tekkeleri zaviyeleri, Şevket Süreyya Aydemir’in, Atilâ İlhan’ın, Kemal Tahir’in naklettikleri. Sputnik’in ihtişamına karşın daha fabrikadan çıkarken köhne Jiguli otomobiller. “Rusya, Rusya! Çıkarıp atmak istediğim ağır bir miğfer gibisin başımda!” diye dolanışım.

“Rusya, anlaşılamaz, hesaba kitaba da gelmez. Kendisine has bir kimliği vardır. Rusya’ya sadece iman edilir,” diyor, Ondokuzuncu yüzyılda yazan bir Rus düşünürü, Fyodor Tyutçev.

Bugün geldiğim noktada, ben kendi miğferimi başımdan atabildim mi? Hayır, ama bundan beş yıl öncesindeki kadar ağır olmadığı da muhakkak. Ancak, şimdi yeni bir yüküm var: Meğer, Rusya, benim Türkiye kitabımmış da haberim yokmuş. Görüyorum ki, yaklaşık yüz yıllık sıcak ve soğuk savaş, sadece Rusya’nın değil, dünyanın yüzünü değiştirmek içinmiş. Üçüncü milenyum içinmiş. Rusya, tarihteki rolünü oynamış, şimdi artık Rus aydınlarının rüyalarıyla gebe kalmak sırası Amerika’daymış. Bedel ödeme sırası, olgunlaşma, pişme sırası yeni Rusya’nın tarihini yazan Amerikan aydınlarındaymış.

Ey uhniyem, ey uhniyem! Türkiye tarihinin bir sonraki sahnesini Rusya’da izliyor olmaktan ürker oldum. “Gogol’un İzinde” dörtlüsünün Rus kahramanı, Prens Aleksî Kristofoviç Zelenskî’nin dediği gibi, “Biz aydınlar, ne zekânın doğasını anlıyoruz, ne de zeki bir zihnin çıkışlarını. Madde ve maddeciliğin güdümünde olduğumuzdan, dünyanın biz olalım diye varolduğunu, evrenin başlıca mobilyası olduğumuzu unutuyoruz. Diriliş, ancak isteniyorsa gerçekleşebilir, ancak o zaman mümkündür. Meğer ki, ahmaklığın sukûnetinden olsun, bilimin, tasavvuf karşısındaki alçakgönüllü duruşunu seviyorum.”
(Mayıs, 2004 - Beykoz)

Amerika'da Neler Oluyor

“AMERICA THE BEAUTIFUL!”
(2)

İrlanda Soykırımı

Ey Oğul!  Düşün ki, garibim İrlanda 1800lü yıllara Büyük Britanya’nın  İngiliz hükümetleri tarafından doğrudan yönetilen bir parçası olarak girdiydi. Tudor Hanedanının(9) başlattığı, Cromwell’in (10) sürdürdüğü işgallerde, İngiltere Kilisesi (Church of England)mensubu “soylu” İngiliz ve/veya İngiliz kökenli İrlandalı aileler İrlanda topraklarının hemen tümüne elkoymuş, Ada’nın yoksul ve ezik Katoliklerden oluşan halkının yüzde 80’ini topraksız bırakmışlardı. İngiltere’de yaşayan, İngiliz Lordlar Kamarasında “İrlanda Temsilcileri” olarak oturan bu aristokratların büyük çoğunluğu İrlanda’ya tek bir gün ayak basmamış tiplerdi. Topraklarını kâhyaları yönetir, üretim doğrudan ihraç edilir, hasılat İngiltere’ye giderdi.

Ey Oğul!  İrlanda’nın açlıktan ölme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunun işaretleri daha o yıllarda vardı!  Ülkenin yegâne tarım ürünü olan patates rekoltesinde 1728’den itibaren durdurulamayan bir düşüş yaşanıyordu. 1807’de randıman yüzde 50’de kaldı.  1820 ve ‘21’de iki yıl üstüste tek bir patates olsun yetişmedi! Aynı durum, 1839’dan 1841’e kadar, her yıl tekrarlandı. Ve nihayet, 1845’de, daha o yıl 1 milyon İrlandalı’yı açlıktan öldüren Büyük Açlık/Great Famine patladı. Altı yıl (1845-1851) gibi çok uzun bir süre nefes aldırmadı.

Ey Oğul! Düşün ki, “yerkürenin en zengin imparatorluğu” olan Britanya’nın  en mümbit parçasıydı İrlanda,!  Birlik Yasası/ Act of Union gereği, Britanya Kraliyetinin anavatanı/homeland sayılmaktaydı. Habeas Corpus/ ihzar, yani sanığın mahkemeye çıkarılmasını  sağlayan yasalar çıkmıştı.   Jüri sistemi de geçerliydi.  Diyeceğim, İrlanda halkı, Kraliyet yasalarının koruması altındaydı. Buna rağmen, Lordlar Kamarasındaki temsilcileri de dahil olmak üzere hiç kimse Ada’ya yiyecek yardımı sağlamak için parmağını  kıpırdatmadı!

Ey Oğul!  Düşün ki, sadece beş yıl içinde, ülke nüfusunun yüzde otuzuna tekabül eden 2,5 milyon İrlandalı, açlık ve açlığın neden olduğu sarı humma türünden hastalıklarla telef oldular!  Amerikanın bereketli toprakları son bir umut iken, ezici çoğunluğunun kadidi çıkmış bedenleri yolculuğa dayanamadı, cesetlerini balıklar yedi.

Frank Capra’yı bilirsin. Godfather üçlüsünün yönetmeni, 1897 Palermo doğumlu göçmen Francesco Rosario Capra, “Bir insan bir yolculukta ancak bu kadar aşağılanabilirdi!” diye anlatır, “Korkunçtu, korkunç! Fırtına hiç durmadı, yağmur bardaktan boşanırcasına hep yağdı, Atlantik’in dev dalgaları  sırılsıklam etti.  Herkes kusuyordu. Gemilerde havalandırma yoktu, leş gibi kokuyordu. Tanrım, hem de nasıl kusuyorlardı! Ve o zavallı çocuklar! Çocuklar, New York varıncaya kadar durmadan ağladılar!”

Ey Oğul!  Büyük Açlık’ı izleyen 70 yıl boyunca, İrlanda nüfusu düşmeye devam etti. Ve ancak 160 yıl sonra, şundan beş-altı yıl önce, 2006’da, o da sadece Ada’nın batı kesimlerinde stabilize oldu!

Ey Oğul! “1845-1850 yılları süresince, Britanya hükümetinin İrlanda Halkı olarak bilinen milli, etnik ve ırksal grubun hemen tamamını yok etmek niyetiyle kitle açlık politikası güttüğü açıktır… Bu nedenle, 1845-1850 yılları arasında Britanya Hükümetinin İrlanda’da teammüden yürüttüğü kitle açlık politikası, 1948 Lahey (Hague) Soykırım Antlaşmasının İkinci Fıkrasının (c) bendi uyarınca, İrlanda halkına ‘soykırım’ uygulaması kapsamındadır.”

Ey Oğul!  Düşün ki,  İrlanda Soykırımı süresince Britanya tahtında o pek şanlı kraliçeleri, nobran Victoria oturmaktadır, 1837 –1901. Aslına bakarsan, Victoria’nın tebasının hali pür melâlini anlamak için Charles Dickens’ın romanlarının yeterlidir.  Nitekim, majestelerinin akıl hocası ve Başbakanları Lord Melbourne’un İmparatoriçenin Oliver Twist’i okumasını yasaklamış olduğu anlatılır. Ne var ki, Frederic Engels’in “İngiltere’de Emekçi Sınıflarının Durumu” başlıklı 1844 araştırması,Lord hazretlerinin “sefiller, mücrimler ve diğer nahoş konular”dan bahsettiği gerekçesiyle sansürlediği Dickens’ın yerini almakta gecikmeyecektir. Engels’in kitabı sefaleti yadsınamayacak biçimde ortaya döker!

Ey Oğul! Açlıktan kırılan İrlandalılara yardım elini uzatanlar kimler, biliyor musun? Bir Osmanlılar, iki Kızılderililer! Açlık’ın ilk yılında, 1845’de, Sultan Abdülmecid, İrlandalı çiftçilere dağıtılmak üzere Victoria’ya 10,000 sterlin göndermeyi teklif eder. Kraliçe, kendisinin sadece 2,000 sterlin gönderdiğini ileri sürerek, Padişah’tan yardımını 1,000 sterlin ile kısıtlamasını rica eder. Abdülmecid, İmparatoriçe’nin ricasını kıramaz, nakti yardımı 1,000 sterlinle kısıtlar ama gizlice gıda yüklü üç gemi hazırlatır ve yola çıkarır.  Haberi alan İngiliz hükümeti mahkemeden gemileri durdurma kararı alırlar ama Osmanlı denizcileri hamulelerini İrlanda’nın Drogheda limanında boşaltmanın yolunu bulurlar.

Ey Oğul!  Bu olaydan iki yıl kadar sonra, Büyük Açlık’ı ortalarında, 1847’de, yoksul Çoktav (Choctaw) kabilesi, aralarında 710 dolar  toplar, ve gönderirler.  710 doları  azımsamayasın, Oğlum.  Düşün ki, alım gücü itibariyle günümüzün 1 milyon dolarına yakındır.

Kızılderili Tehcir Yasası

Ey Oğul! Düşün ki, Çoktav’lar, Amerikalıların en sevdikleri başkanlarından (kendisi “popularity” araştırmalarında üçüncü çıkıyormuş!) Theodore Roosevelt’in  (1858-1919) en aşağılık kovboydan bile daha ahlâksızdırlar dediği insanlar!  “Kızılderililer söz konusu olduğunda, Batılı görüşü benimsediğimi söylemekten galiba utanıyor olmam lâzım,” diye başlıyor,

Kızılderilinin iyisi, ölü olanıdır diyecek kadar ileri gitmiyorum ama on tanesinden dokuzu için de bunun böyle olduğunu biliyorum. ‘İyi’ olan onuncusunun akibeti de umurumda  olmaz doğrusu. En sefih (vicious) bir kovboy bile ortalama bir kızılderiliden daha ahlâklıdır. New York’un en düşkün ailelerinden üç yüz tanesini alın, götürün New Jersey’e bırakın, sefih aylaklıklarını elli yıl finanse edin, Kızılderililerin nasıl şeyler olduklarına dair ancak fikir edinirsiniz. Pervasız, intikamcı ve zalimdirler. Soyarlar ve öldürürler ama kovboyları değil, kovboylar başlarının çaresine bakarlar. Onlar, ovalara yerleşmiş, yalnız ve savunmasız göçmenleri öldürürler. Askerlere gelince, bir Kızılderili reisi bir defasında  /General/ Sheridan’dan bir top istemiş. ‘Ne! Benim askerlerimi mi topa tutmak istiyorsun?’ diye sormuş, General.  ‘Hayır,’ demiş Reis, ‘kovboyu öldürmek istiyorum; askerleri sopa ile de öldürürüm.’

Ey Oğul!  Düşün ki,Teddy” Roosevelt, bu aşağılık metni kaleme aldıktan beş yıl sonra Amerika Birleşik Devletlerine başkan oldu!  Çoktav’lara gelince, onlar Avrupalı işgalcilerin “Medenileşmiş Beş Kabile” dediklerinden biri. Nasıl olup da “medenileşmiş” sıfatına layık görülebildiklerine gelince, meğer Çoktavların 1800 doğumlu reisleri Greenwood LeFlore’un babası Fransız-Kanadalı!  Otonom topluluklardan biri olarak Güney eyaletlerinde (Alabama, Mississippi, Louisiana) yaşarlarken, ilk kez Thomas Jefferson, sonra Andrew Jackson tarafından ortaya atılan ve George Washington yönetiminde kabul gören Kızılderili Tehcir Yasası (Indian Removal Act, 1830) uyarınca, Oklahoma’ya sürülen ilk kabile Çoktavlar.

Ey Oğul!  “Gözyaşlarının İzi”/ Trail of Tears dedikleri, ilk tehcir budur. Greenwood LeFlore’un kendisinden sonra Reis olan 1810 doğumlu yeğeni George W. Harkins’in tehcirden önce “Amerikan Halkına Veda Mektubu” var ki, gösterişsiz soyluluğun en iyi örneklerinden biri olduğunu düşünürüm:

Amerikan halkına hitap etmeye kalkışırken, kendi yetersizliğimin ve sizlerin üstün ve mütekâmil zihinlerinizin bir Çoktav’ı muhatap almaktan haz etmeyeceği bilgisi ve sezgisi ile hayli mahçubum. Ancak, bu sonbahar Mississippi Nehrinin batısına iltica etmeye karar verdiğim için, size veda etmenin ve düşüncelerimi ve tehcir edilmemizin bende yarattığı duyguları ifade eden birkaç söz söylemenin uygun olacağını düşündüm… Biz Çoktavlar,  düzenlenirlerken sesimizin duyulamadığı yasaların haysiyet kırıcı etkileri altında yaşamaktansa, ıstırap çekmeyi ve özgür olmayı yeğleyen insanlarız…”(13)

Ey Oğul! Büyük Britanya’dan Amerikalara işgücü ihracatının patladığı dönem bu dönem. “İştar”ın elinde meşale, New York limanında beklediği Avrupa’nın sefil artıkları, açlıktan ölmemek için bedenlerini üç ilâ yedi yıl arasında değişen süreyle Yeni Dünya’daki işverenlere kiralamaktadırlar!

Yiyecek ve yatacak yer karşılığında ücretsiz çalışacaklarını taahhüt ettikleri mukaveleleri   ithalatçı/ “importer” denilen gemi kaptanları ile  yaparlar. İngiliz hükümeti bunlarla Bern’in Ritter & Company ile yaptığı gibi anlaşma da yapmaz. Yol paralarının sübvansiyonu söz konusu değildir. Göçmenin parasının çıkışmadığı durumlarda, ki o hemen her zaman öyledir, Kaptan yolcularına ipotek koyar. “İpotekliler” anlamında “redemptioners” denilen bu insanların masraflarına Kaptanın komisyonu  eklenir, Yeni Dünya’daki işverenden tahsil edilir.

Ey Oğul! “Masraf” dediklerinin iki hafta kadar idare edecek küflemiş peksimet, yosun bağlamış içme suyu olduğunu yolcuların geride bıraktıkları güncelerinden biliyoruz. Rotterdam, Amsterdam veya Dublin’den kalkan yük gemilerine  balık istifi  tıkılan kadın, erkek, çocuk, beş-altı yüz yolcunun hava güzelse 8-10 gün, değilse, 3-4 hafta sonra ABD’nin ilk başkenti olan Philadelphia’ya vasıl oldukları anlatılır.  İşte sana Başkent’e demir atan bir kaptanın yerel gazeteye verdiği ilân: 
Kaptan Stephen Jones, Reis, HMS Snow Sally’de, İngiltere’den. Yeni ithal edilmiş belirli sayıda sağlam İngiliz, Welsh uşaklar ve ipotekliler ile bir kaç Alman. Aralarında, demirci ustaları, saat tamircileri, bakırcılar, terziler, ayakkabılar, duvarcılar, boyacılar... var. Ayrıca öğretmenler, kâtipler, muhasebeciler, rençberler, işçiler ve bir kaç tane de her işi yapabilecek acar (lively!) çocuklar var. Walnut Caddesi iskelesinde bağlı gemiden Kaptan’ı arayın.”(14)

 Ey Oğul! İşverenlerin talepleri farklı farklıdır. Massachusetts’liler genelde ev hizmetçileri, ofis çalışanları arar, Puriten mezhebinden olmalarını da ayrıca şart koşarlar. Çoğunlukla Church of England  müridleri olan Virginia’lı toprak sahipleri, tütünde çalışacak Anglicanlar isterler. Satışlar Philadelphia Belediye Başkanlığının “Indenture Book” dedikleri kara kaplı defterine kaydedilir:

18 Eylül 1773 Kaptan Stepen Jones’a ipotekli mukavele ile bağlı olan James Best, Londra-Philadephia yol parası olan 15 Sterlini ödemiş olarak Philadelphia Şehrinden David Rittenhouse ve onun tayin edeceklerine  üç yıl süreyle hizmet... vs.vs.

Ey Oğul! Indenture Book’a kayıt, kaçmaya kalkan olursa Şerif’in müdahale etmesini sağlamak içindir. Kaçak Beyaz Kölelere uygulanan cezalar, kırbaçtan, asılmaya kadar değişir.  Hollywood filmlerinde sıkça rastladığın “bounty hunter” denilen tipler, kaçakları yakalayıp teslim eden sivil ödül avcılarıdır.

Ey Oğul! Mukavele süresi dolan bonded servant/mukaveleli işçi ilkesel olarak azad edilir, lâkin bu pek sık rastlanılan bir durum değildir, çünkü göçmenlerin büyük çoğunluğu Amerika’ya ayak bastıktan üç-dört sene içinde ölür. Yaşayakalanlar, hayat kadınlarının melâlini hatırlatır biçimde, sürgit borçlandırıldıklarından, fiili durumları Afrikalı kölelerin kaderlerinden farklı değildir.

(sürecek)

("AMERICA THE BEAUTIFUL!" 1. bölüm için tıklayınız)

(Nasihatname 1. - 2. - 3. ve 4. bölümler için tıklayınız)

 
Yazışma Adresi: alevalatli1@gmail.com
Ziyaretçi Sayısı: 000487674
 

27 Mart 2013
Türk milletine çağrı!

Aşağıda imzası bulunan bizler Türk Milleti'nin aklı selimine sesleniyor, tarihin bu dönemecinde Türk milleti adına hareket edenleri uyarıyoruz.

1- Türkiye Cumhuriyeti devletinin kurucusu ve sahibi olan Türk milletinin adı, vatandaşlık tarifinden ve Anayasa’dan çıkarılamaz.

2- Devletimizin eşit ve şerefli üyeleri olan aziz vatandaşlarımız, ırklara ve mezheplere ayrıştırılamaz

3- Anadolu coğrafyasında Selçuklu ile başlayan Osmanlı ile devam eden Türk Milleti'nin kesintisiz egemenliğini esas alan büyük Atatürk'ün kurduğu milli devlet yapısı ortadan kaldırılamaz.



Bize Yön Veren Metinler
 
 
“Türküm…kendi insanımın manzaralarını seviyorum… Buna milliyetçilik diyorsan, öyle olsun!” diyor Günay Rodoplu, ve devam ediyor. “Milliyetçi’ olduğum içindir ki, Kürtlerin köken arayışlarını empatiyle izliyor, elimden geldiği kadar yardımcı olmaya çalışıyorum. ‘Mızıka çalındı, düğün mü sandın?’ türküsü içimi titretirken, Şiran’ın ‘Hanıma mın, bermaya mın’ feryadına kulak vermemem mümkün mü? Kürtlerin varlığına ilişkin tek korkum, tek kavgam, onların yabancılaşması olacaktır. Çünkü bu olursa onu ırkçılık, hatta bir tür Nazizm izler. Ve ben kendi ulusumu tanıdığım kadarıyla, biz Türkler bununla baş edemeyiz. ‘Aryan' Kürtlerin karşısında, Siyonizm öncesi Yahudileri kadar boynu bükük kalmaz mıyız?.. Unutmayın ki, İsrail öncesi Yahudilerin ruh hali bizimkinden pek farklı değildi. Onlar da kendileri ile barışık değillerdi. Tıpkı bizim gibi, kendilerini sırf kendileri oldukları için, bir insan manzarası olarak sevmiyorlardı. Kendisini sürgit, ‘sen adam olmazsın’ diye aşağılayan bir ulus, varlığını idame ettirmekte ne kadar başarılı olabilir ki? Türkler, Siyonist olabilecek kadar metodik de değillerdir. Ve yine unutma ki, Siyonistler Batı Avrupa Yahudileriydi, Orta Doğu değil!..” (1993)